ΑΕΚ: 13 χρόνια χωρίς τον «Παγκόσμιο», Γιώργο Αμερικάνο

Η 7η Οκτωβρίου είναι μια ημερομηνία που έχει ξεχωριστή σημασία για την οικογένεια της ΑΕΚ και το ελληνικό μπάσκετ. Το 2013, ο Γιώργος Αμερικάνος άφησε την τελευταία του πνοή σε ηλικία 71 ετών, βυθίζοντας στο πένθος τον αθλητικό κόσμο.

Ο «Παγκόσμιος» αποτέλεσε μία από τις σπουδαιότερες προσωπικότητες στην ιστορία της «Ένωσης», αλλά και έναν από τους ανθρώπους που έβαλαν το ελληνικό μπάσκετ σε διαφορετική τροχιά.

Από τη Νίκαια στην κορυφή

Ο Γιώργος Αμερικάνος γεννήθηκε στις 21 Δεκεμβρίου 1942 στην παλιά Κοκκινιά της Νίκαιας. Προερχόταν από πολυμελή προσφυγική οικογένεια με ρίζες στα Βουρλά της Μικράς Ασίας, καθώς οι παππούδες του είχαν έρθει στην Ελλάδα μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή.

Όπως αναφέρει το Μουσείο Ιστορίας της ΑΕΚ, σε ηλικία μόλις 12 ετών αναγκάστηκε να αφήσει το σχολείο και να εργαστεί ως σκαλιστής επίπλων, προκειμένου να βοηθήσει την οικογένειά του. Παράλληλα, το μπάσκετ είχε ήδη γίνει αναπόσπαστο κομμάτι της καθημερινότητάς του. Τα βράδια πήγαινε στη ΧΑΝ Νίκαιας και περνούσε ώρες σουτάροντας σε μια παλιά μπασκέτα, ενώ πολλές φορές κατασκεύαζε μόνος του μπάλες από πανιά.

Με ύψος 1,88μ., ξεχώριζε για τη δύναμη, την αθλητικότητα, την έφεση στο σκοράρισμα και, κυρίως, για την ηγετική του παρουσία.

Η ΑΕΚ που έγινε δεύτερο σπίτι του

Στις αρχές της δεκαετίας του '60 έκανε το μεγάλο βήμα και εντάχθηκε στην ΑΕΚ. Εκεί, έμελλε να γράψει τις σημαντικότερες σελίδες της καριέρας του και να συνδεθεί όσο λίγοι με την ιστορία του συλλόγου.

Στα 16 χρόνια που φόρεσε την «κιτρινόμαυρη» φανέλα, πανηγύρισε έξι πρωταθλήματα Ελλάδας, το 1963, το 1964, το 1965, το 1966, το 1968 και το 1970. Παράλληλα, αναδείχθηκε πρώτος σκόρερ του πρωταθλήματος το 1965 και το 1968, επιβεβαιώνοντας την ξεχωριστή σχέση του με το αντίπαλο καλάθι.

Η ιστορική νύχτα του 1968

Η κορυφαία στιγμή, όμως, ήρθε στις 4 Απριλίου 1968. Στο κατάμεστο Καλλιμάρμαρο, μπροστά σε 80.000 θεατές, η ΑΕΚ επικράτησε 89-82 της Σλάβια Πράγας στον τελικό του Κυπέλλου Κυπελλούχων Ευρώπης κι έγινε η πρώτη ελληνική ομάδα που κατέκτησε ευρωπαϊκό τρόπαιο.

Ο Αμερικάνος ήταν ο μεγάλος πρωταγωνιστής εκείνης της βραδιάς. Με 29 πόντους στον τελικό οδήγησε τον «Δικέφαλο» στον ιστορικό θρίαμβο κι ήταν εκείνος που σήκωσε το Κύπελλο μέσα στους πανηγυρισμούς.

Στην ομάδα του Νίκου Μήλα βρίσκονταν, μεταξύ άλλων, οι Γιώργος Τρόντζος, Χρήστος Ζούπας, Στέλιος Βασιλειάδης, Αίαντας Λαρεντζάκης, Πέτρος Πετράκης, Λάκης Τσάβας και Νίκος Νεσιάδης.

Γιατί τον αποκαλούσαν «Παγκόσμιο»

Το προσωνύμιο «Παγκόσμιος» δεν ήταν τυχαίο. Ο δημοσιογράφος Φαίδων Κωνσταντουδάκης, που είχε συνδέσει το όνομά του με το ρεπορτάζ της ΑΕΚ, ήταν εκείνος που του το έδωσε, παραπέμποντας στην εμβέλεια του παίκτη.

Ο Αμερικάνος, άλλωστε, είχε φτάσει μέχρι τη «Μικτή Κόσμου» το 1966, έχοντας μάλιστα στο πλευρό του τον συμπαίκτη του στην ΑΕΚ, Χρήστο Ζούπα.

Ο Γιώργος Αμερικάνος με την Εθνική

Σημαντική ήταν κι η παρουσία του με την Εθνική Ελλάδας. Ο Αμερικάνος φόρεσε τη γαλανόλευκη σε 68 παιχνίδια και σημείωσε συνολικά 1.076 πόντους, με μέσο όρο 15,8 ανά αγώνα.

Μάλιστα, αναδείχθηκε πρώτος σκόρερ στο EuroBasket του 1961 και σε εκείνο του 1965, επιβεβαιώνοντας και σε διεθνές επίπεδο την εκτελεστική του ικανότητα.

Ο Γιώργος Αμερικάνος έφυγε από τη ζωή στις 7 Οκτωβρίου 2013, όμως το όνομά του παραμένει άρρηκτα συνδεδεμένο με την ΑΕΚ και την ιστορία του ελληνικού μπάσκετ. Ένας παίκτης-σύμβολο, που πρωταγωνίστησε σε μία από τις σημαντικότερες στιγμές της «Βασίλισσας» κι αποτέλεσε μέρος της πορείας του ελληνικού μπάσκετ προς το διεθνές προσκήνιο.