Ο καμβάς των «ζωγράφων» Τζόρνταν και Μέσι

Ο καμβάς των «ζωγράφων» Τζόρνταν και Μέσι

«Ίσως, ναι. Πολύ λίγοι έχουν κυριαρχήσει στο άθλημα με τον τρόπο που το έχουν κάνει αυτοί οι δύο».

Τα λόγια αυτά ανήκουν στον Πεπ Γουαρδιόλα, τα είπε στη συνέντευξη Τύπου μετά το παιχνίδι με τη Γρανάδα. Σ’ αυτό το ματς ο Μέσι έγινε ο πρώτος σκόρερ της Μπαρτσελόνα με 234 γκολ, μόλις στα 24 του, κι ο κόουτς των Καταλανών ρωτήθηκε αν μπορεί ο Μέσι να μπει στο πάνθεον των πολύ μεγάλων, να θεωρηθεί κάτι σαν τον Μάικλ Τζόρνταν.

Αυτή η δήλωση του Πεπ με αφορμή το ιστορικό ρεκόρ του Μέσι, μ’ έκανε να σκεφτώ πως υπάρχουν δύο ιστορίες που μοιάζουν. Όχι τόσο οι προσωπικές ιστορίες του Μέσι και του Τζόρνταν, όσο αυτές των ομάδων τους. Το κοινό χαρακτηριστικό των δύο αυτών «ζωγράφων» είναι πως αμφότεροι αγωνίστηκαν σε ομάδες που ο τρόπος παιχνιδιού τους έμεινε στην ιστορία, καθόρισε την εποχή τους και έδειξε τον δρόμο και στους υπόλοιπους. Και μάλιστα υπάρχουν ομοιότητες στους ρόλους, στα πρόσωπα και στην πλοκή των δύο ιστοριών.

Triangle offense

Πιθανότατα θα γνωρίζετε ή θα έχετε ακούσει πως οι Μπουλς του Τζόρνταν ήταν η ομάδα που έκανε διάσημη την τριγωνική επίθεση στο μπάσκετ. O Τεξ Γουίντερ είναι ο άνθρωπος που έχει συνδέσει για πάντα τ’ όνομά του μ’ αυτήν, αλλά δεν ήταν ο άνθρωπος που την ανακάλυψε. Ο κολλεγιακός κόουτς, Σαμ Μπάρι, ήταν αυτός που την είχε συλλάβει, αλλά ο Γουίντερ ήταν εκείνος που ασχολήθηκε με το «τακτικό εύρημα» και τελειοποίησε τους κανόνες και τα plays.

Το «σύστημα» της τριγωνικής επίθεσης, αν πρέπει να το πούμε έτσι, είχε πάρει το όνομά του από τα τρίγωνα που σχημάτιζαν οι παίκτες στο πλάι της ρακέτας, κι ήταν αρκετά παλιό, ο Γουίντερ είχε γράψει βιβλίο γι’αυτό από το 1960. Η διαφορά, η στιγμή που άλλαξε η ιστορία, ήρθε πολλά χρόνια αργότερα, στα τέλη της δεκαετίας του 80. Ο Τζόρνταν και οι Μπουλς έπρεπε να βρουν απάντηση απέναντι στους Ντιτρόιτ Πίστονς, που κάθε χρόνο έστεκαν ανυπέρβλητο εμπόδιο στον δρόμο για την κορυφή.

Το πρόβλημα

Τα Κακά Παιδιά του Ντιτρόιτ είχαν τη δική τους «Βίβλο», τους «Κανόνες του Τζόρνταν». Δεν ήταν τίποτε άλλο από μια σειρά από συγκεκριμένες τακτικές οδηγίες, οι οποίες εφαρμόζονταν απαρέγκλιτα στην άμυνα, με πολύ ξύλο και στόχο τον περιορισμό του Τζόρνταν. Το σχέδιο των Πίστονς και του προπονητή τους, Τσακ Ντέιλι, είχε επιτυχία, ό,τι κι αν έκανε ο Τζόρνταν, οπότε οι Μπουλς θα έπρεπε να βρουν την δική τους τακτική απάντηση, τους δικούς τους Κανόνες, που θα τους επέτρεπαν να φτάσουν στον τίτλο.

Ο Φιλ Τζάκσον ανέλαβε την ομάδα πριν τη σεζόν 1989-90 και με ασίσταντ τον Γούιντερ εκμοντέρνισαν και τελειοποίησαν την τριγωνική επίθεση, την προσάρμοσαν πλήρως στα προσόντα του Τζόρνταν και των υπολοίπων κι από εκεί και πέρα το μόνο που έλειπε ήταν χρόνος. Χρόνος για να κατανοήσουν όλοι, και κυρίως ο ίδιος ο Τζόρνταν, τους Κανόνες που διέπουν την κάθε επίθεση κι έτσι να φτάσουν να λειτουργούν όλοι μαζί «με ένα μυαλό».

Οι Κανόνες και τ’ αποτελέσματά τους

Γιατί η διαφορά ήταν ακριβώς εκεί. Η τριγωνική επίθεση δεν ήταν απλώς μια σειρά από επιθετικά συστήματα, αλλά πολύ περισσότερο ήταν μια λίστα από Κανόνες, που καθόριζαν επακριβώς τι συμβαίνει στο παρκέ και ποιες είναι οι σωστές επιλογές, ανάλογα με την αμυντική αντίδραση του αντιπάλου. Αν ήξερες τους Kανόνες, αν είχες αφομοιώσει πλήρως τα «πρέπει» και τα «μη», δεν χρειαζόταν να ξέρεις το εκάστοτε play, για να κινηθείς σωστά. Αν ακολουθούσες τους Κανόνες που όριζαν την κίνηση των παικτών στο παρκέ σε κάθε καρέ της επίθεσης, ανάλογα με το που είναι η μπάλα και πως αντιδράσει η αντίπαλη άμυνα, τότε σίγουρα θα έκανες το σωστό, θα ήσουν εκεί που πρέπει, τη στιγμή που πρέπει.

Μ’ αυτό τον τρόπο, οι Μπουλς είχαν πολλαπλά κέρδη. Είχαν πιο «καλουπωμένο» το παιχνίδι του Τζόρνταν, αλλά έπαιρναν περισσότερα από τους γύρω του και το μάξιμουμ από τον ίδιο, αφού μπορούσε και να εκμεταλλεύεται το πλεονέκτημα που του δημιουργούσε η ομάδα και να σολάρει όπως μόνο αυτός ξέρει, χωρίς αυτό να λειτουργεί μπούμερανγκ για την συνολική επιτυχία, όπως τα προηγούμενα χρόνια.

Η ιστορία έγραψε πως στην πρώτη χρονιά εφαρμογής της, η τριγωνική επίθεση δεν έφερε άμεση επιτυχία, αφού οι Πίστονς απέκλεισαν πάλι τους Μπουλς, που όμως τουλάχιστον πήγαν τη σειρά σε έβδομο παιχνίδι. Την επόμενη σεζόν ο χρόνος λειτούργησε υπέρ των Μπουλς, οι οποίοι «σκούπισαν» τους Πίστονς και πήραν τον πρώτο τους τίτλο. Η τριγωνική επίθεση έγινε συνώνυμο της ομάδας και της δυναστείας των επόμενων χρόνων, επηρέασε συνολικά το NBA, ενώ συνέχισε στον δρόμο της επιτυχίας και στους Λέικερς τη δεκαετία του 2000, όταν ο Τζάκσον έκατσε στον πάγκο τους, μαζί φυσικά με τον γκουρού Τεξ Γουίντερ.

Το στόρι στην Μπάρτσα

Υποθέτω πως έχετε δει ήδη τα κοινά στοιχεία των ιστοριών. Η πλοκή είναι σχεδόν ίδια και το μόνο που αλλάζει είναι τα πρόσωπα κι οι συνθήκες. Η Μπαρτσελόνα είναι φυσικά στην θέση των Μπουλς. Το «πρόβλημα» δεν είναι οι Ντιτρόιτ Πίστονς, αλλά το τακτικό καθεστώς του ευρωπαϊκού ποδοσφαίρου στην δεκαετία του 2000 που ήθελε το προβάδισμα να το έχουν οι ομάδες που ήταν συμπαγείς χωρίς την μπάλα, έδιναν την κατοχή στον αντίπαλο και έπαιρναν τα ματς με γρήγορη μεταφορά την μπάλας μετά από κλέψιμο κι αντεπιθέσεις με λίγους παίκτες.

Η Μπαρτσελόνα θέλει να πετύχει με τον δικό της τρόπο, να λύσει το «πρόβλημα» και η στιγμή που αλλάζει η ιστορία είναι πάλι η αλλαγή προπονητή. Ο Γουαρδιόλα είναι ο Φιλ Τζάκσον, που μπαίνει στο προσκήνιο διατεθειμένος να δώσει το κάτι παραπάνω που θα κάνει τη διαφορά. Στον ρόλο του γκουρού, Τεξ Γούιντερ, μπορούμε να βάλουμε τον Μαρσέλο Μπιέλσα. Αυτόν έψαξε να βρει ο Πεπ πριν αναλάβει την Μπάρτσα, μ’ αυτόν μίλησε και επηρεάστηκε όσον αφορά το πρες, τη συγχρονισμένη κίνηση των παικτών βάσει Κανόνων, την άμυνα με τρεις, κτλ.

Στην θέση της τριγωνικής επίθεσης είναι φυσικά το ολλανδικό total foοtball, που εξελίσσεται στο καταλωνικό tiki-taka, ενώ στην θέση του πρώτου, παλιού γκουρού, Σαμ Μπάρι, μπορούμε να βάλουμε δύο πρόσωπα. Τον εφευρέτη, Ρίνους Μίχελς, και τον μεταλαμπαδευτή, Γιόχαν Κρόιφ, που θεμελίωσαν τις βασικές αρχές της φιλοσοφίας. Όπως και στην περίπτωση των Μπουλς, η παλιά συνταγή εκμοντερνίζεται και γίνεται πιο συγκεκριμένη από τον νέο προπονητή, με την διαφορά πως ο Γουαρδιόλα δεν φέρνει κάτι τελείως νέο στην ομάδα, όπως ο Τζάκσον, αλλά βρίσκει την ήδη υπάρχουσα φιλοσοφία και την εξελίσσει.

Πλοκή κι αποτελέσματα

Ο Γουαρδιόλα κάνει πολύ πιο συγκεκριμένο το «θέλουμε να κερδίσουμε με ποδόσφαιρο πρωτοβουλίας», αυξάνει τη σημασία της μεγάλης κατοχής, ανεβάζει ψηλά την άμυνα, εισάγει το πρες πολύ ψηλά και πάνω απ’όλα, θεσπίζει Κανόνες, σύμφωνα με τους οποίους κινούνται και πράττουν όλοι οι ποδοσφαιριστές. Σ’ ένα εμβαδόν πολύ μεγαλύτερο απ’ αυτό του μπάσκετ, με διπλάσιους παίκτες να συμμετέχουν στο παιχνίδι, κατορθώνει σιγά - σιγά να φτιάξει ένα σύνολο, που δεν αγωνίζεται βάσει «συστημάτων», αλλά απλώς υπακούει στους Κανόνες που διέπουν τα πάντα στον αγωνιστικό χώρο, με νομοθετημένα «πρέπει» και «μη» για κάθε κατάσταση.

Κι ακριβώς επειδή είναι απείρως πιο δύσκολο στο χορτάρι παρά στο παρκέ, για να το πετύχει χρειάζεται να γεμίσει την ομάδα με παίκτες που έχουν μεγαλώσει εντός των τειχών της Μπάρτσα. Γνωρίζουν από μικροί τις βασικές αρχές της φιλοσοφίας κι έτσι μπορούν πιο εύκολα να αφομοιώσουν τους νέους, πολύ συγκεκριμένους Κανόνες και να φτάσουν να αγωνίζονται «με ένα μυαλό» και να έχουν κοινές απαντήσεις σ’ όλες τις πιθανές αντιδράσεις του αντιπάλου.

Όπως και στην ιστορία των Μπουλς, ο τρόπος παιχνιδιού γίνεται συνώνυμος της ομάδας και των επιτυχιών της, προκαλεί αναλύσεις και συζητήσεις. Ο σύλλογος φτάνει να κυριαρχεί με τρόπο σχεδόν πρωτοφανή, και μοιραία δείχνει το νέο δρόμο επιτυχίας, βρίσκει μιμητές και φτάνει να επηρεάζει παγκοσμίως τον τρόπο που παίζεται το άθλημα.

Οι δυο «ζωγράφοι»

Και στο τέλος των σκέψεων, επιστρέφουμε εκεί που ξεκινήσαμε. Ο Λιονέλ στον ρόλο του Μάικλ. Στον ρόλο του χαρισματικού, που όμως έχει πιο «καλουπωμένο» το παιχνίδι του. Του σούπερ σταρ, που έχει δίπλα του εξίσου μεγάλους παίκτες, με τη δική τους ακτινοβολία, που τον βοηθάνε, αλλά ταυτόχρονα τον κάνουν να φαίνεται ακόμα πιο εκτυφλωτικός. Του πραγματικά ξεχωριστού, που ιδρώνει όσο οι υπόλοιποι, αποτελεί κι αυτός πιστό κι υπάκουο γρανάζι της φιλοσοφίας, επωφελείται απ’ αυτήν, αλλά ταυτόχρονα μπορεί να κυριαρχεί με αδιανόητα σόλο επί των αντιπάλων και να μαγεύει τον πλανήτη όπως κανείς άλλος.

Κι αυτή η σπάνια λάμψη των δύο μεγάλων είναι τελικά και ο πιο στενός συνδετικός κρίκος των δύο ιστοριών. Όσα κι αν είναι τα κοινά στοιχεία στα καταλυτικά πρόσωπα και στην πλοκή, το βασικό είναι ένα: Αυτό το άρθρο δεν θα είχε γραφτεί ποτέ, αν δεν υπήρχαν οι δυο τους, ο Τζόρνταν κι ο Μέσι. Οι δικές τους μαγικές στιγμές είναι αυτές που μας έκοψαν την ανάσα, αιχμαλώτισαν τη φαντασία και μας έφεραν εν τέλει εδώ, να συζητάμε για τα «γύρω απ’ αυτούς».

Έτσι, οι δύο ιστορίες «τακτικής» είναι πολύ σημαντικές, τα πρόσωπα που τις έγραψαν θαυμαστά, ο ρόλος που έπαιξαν καταλυτικός, οι ομοιότητες ενδιαφέρουσες, αλλά θα είναι, πάντα, απλώς το περιβάλλον, το background. Στις στιγμές που ο Τζόρνταν και ο Μέσι παρασύρουν τα πάντα, κυριαρχούν και «ζωγραφίζουν», τα υπόλοιπα, όσο σημαντικά κι αν είναι, δεν παύουν να είναι τίποτε διαφορετικό παρά καμβάς.

  • Αθλητικά νέα
  • Ειδήσεις
Παναθηναϊκός Superfoods – Ολυμπιακός και Άρης – ΑΕΚ ζωντανά και αποκλειστικά στη Nova!
Παναθηναϊκός Superfoods – Ολυμπιακός και Άρης – ΑΕΚ ζωντανά και αποκλειστικά στη Nova!
Αγωνία για Μπέργκ
Αγωνία για Μπέργκ
«Χώρισαν» Ντόρτμουντ και Τούχελ
«Χώρισαν» Ντόρτμουντ και Τούχελ
Στη Λίβερπουλ ο γιος του Βαρεσάνοβιτς
Στη Λίβερπουλ ο γιος του Βαρεσάνοβιτς
Ραγδαίες εξελίξεις: Στη Βουλή η συνομιλία Καμμένου με ισοβίτη, καταδικασμένο για ναρκωτικά
Ραγδαίες εξελίξεις: Στη Βουλή η συνομιλία Καμμένου με ισοβίτη, καταδικασμένο για ναρκωτικά
Βασίλης Δήμας: «Σείστηκε» η Βέροια στη μουσική συνάντησή του επί σκηνής με τον Σταμάτη Γονίδη
Βασίλης Δήμας: «Σείστηκε» η Βέροια στη μουσική συνάντησή του επί σκηνής με τον Σταμάτη Γονίδη
Πανελλήνιες 2017: SOS θέματα για τη Νεοελληνική Γλώσσα
Πανελλήνιες 2017: SOS θέματα για τη Νεοελληνική Γλώσσα
Πτώση αεροσκάφους Mirage 2000 της Πολεμικής Αεροπορίας στις Σποράδες
Πτώση αεροσκάφους Mirage 2000 της Πολεμικής Αεροπορίας στις Σποράδες

Το παρόν διαδικτυακό μέσο ουδεμία ευθύνη εκ του νόμου φέρει περί των επωνύμων ή ανωνύμων σχολίων που φιλοξενεί. Σε περίπτωση που θεωρείτε πως θίγεστε από κάποιο εξ αυτών, επικοινωνήστε μέσω της φόρμας επικοινωνίας έτσι ώστε να αφαιρεθεί.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί cookies
Με τη χρήση αυτού του ιστότοπου, αποδέχεστε τους Όρους Χρήσης